Qicolmalar zamani ilk yardim


Anarim.Az- in Tibbi Melumat Bolmesi: Qicolmalar zamani ilk yardim Etrafli İlk tibbi yardim / 28.05.2011 / Baxish: 67377 Qicolmalar – beden ezelelerinin nezaretsiz tutma sheklinde yigilmasidir. Bes, qicolma tutmasi hansi shekilde bash verir? Bele ki, bu zaman insan birden-bire bir nece saniye erzinde sanki donub qalir, sonra goz qapaqlari baglanir ve o yixilir, daha sonra ise etraf ezeleleri yigilmaga bashlayir. Bezi hallarda ise eksine olaraq insanin bedeni mil kimi dartilaraq gerginleshir. Adeten xestenin agzindan xeyli kopuk xaric olur, bezen ise qusma da bash verir. Qicolma tutmasinin sonunda qeyri-ixtiyari sidik ifrazi da ola biler. Qicolma tutmasi xestenin yuxuya getmesi ile basha catir. Yuxu bir nece deqiqeden bir gune qeder davam ede bilir. Bezen xeste ozune geldikden sonra ozunu qeyri-adi aparir – buna da hazir olmaq lazimdir! Kicik ushaqlarda qicolma tutmasinin formalarindan biri - hushun itirilmesi, bayilma, keskin shekilde ezginlik kimi elametlerle meydana cixir ki, bu zaman ushaq birden-bire yumshalir ve etrafdaki hadiselere hec bir reaksiya vermir. Qicolmalarin en boyuk tehlukesi ondan ibaretdir ki, bu zaman dilin qatlanmasi ve ya qusuntu kutlesinin teneffus yoluna dushmesi teneffusun dayanmasina sebeb ola biler. Teneffusun dayanmasinin profilaktikasi ucun, xesteni sadece olaraq boyur uste uzatmaq lazimdir. Zerercekenin agzindan onun dilini zorla cixarmaga ceht etmeyin! Qicolmalar hem boyuklerde hem de ushaqlarda tesaduf edile biler. Qicolmalar ashagidaki sebeblerden bash vere biler: - beden temperaturunun yuksek olmasi (febril qicolmalar adlandirilir). Yuksek temperaturun fonunda olan qicolmalara adeten ushaqlarda tez-tez rast gelinir. Bele qicolmalarin qarshisini almaq ucun, ushaqlarda yuksek herareti vaxtinda ashagi salmaq lazimdir; - epilepsiya; - meningit, ensefalit, beyin absesi, beyin shishi; - bashin travmasi; - maddeler mubadilesinin pozgunluqlari – qanda kalsium, kalium, maqnezium elementlerinin azalmasi; - tez-tez ve uzun muddet erzinde bash veren ishal ve qusmalar; - bedenin heddinden artiq qizmasi; - esebi ushaqlarda 6 ayligindan 3 yashinadek olan muddet erzinde istenilen guclu emosiya (qorxu, qezeb, sevinc) qicolmalara sebeb ola biler. Qicolma zamani yaranma sebebinden asili olmayaraq her bir halda derhal “tecili yardim” cagirmaq lazimdir. “Tecili yardim” hekimi gelene qeder ise xesteye ashagidaki ilk tibbi yardimlari etmek olar: - xesteni boyur uste duz sethe (doshemeye) uzadaraq bashinin altina yastiq ve ya mutekke qoyun ve ya onun bashini dizinizin ustune qoyun; - otaga temiz hava daxil olmasina sherait yaradin (pencereni ve ya nefesliyi acin), xesteni sixan paltarlari (paltarin yaxasini, kemeri ve s.) boshaldin; - ellerinizle ve ya elinizin altinda olan vasitelerle qicolmalarin qarshisini almaga, xestenin etraflarini duzlendirmeye ceht etmeyin – bu ona zerer getire biler; - xesteni mumkun qeder, etrafinda tehlukeli eshyalar az olan yerde yerleshdirmek lazimdir. Tutma zamani her hansi bir eshyaya toxunaraq zedelenmemesi ucun xesteye diqqetle nezaret edin; - qicolmanin sebebi yuksek temperatur olarsa, qicolmalar qurtardiqdan sonra onu fiziki usullarla ve ya sham sheklinde (ushaqlarda) olan dermanla ve ya iyne vurulmasi ile  endirmeye calishin. Eger xeste hushsuz veziyyetde olarsa, onun agzina sirop tokmeye ve ya derman icirtmeye cehd etmeyin – onlar teneffus yoluna dushe bilerler ki, bu da cox qorxulu hal hesab olunur! - zerercekenin agzi aciq olarsa, o istenilen an cenelerini birleshdirmekle dilini dishleye biler. Bunun bash vermemesi ucun onun dishleri arasina bukulmush parca (burun desmali, el-uz desmalinin bir ucu) qoymaq lazimdir. Eger cene artiq six baglanmish olarsa, qeti shekilde onu zorla acmaq olmaz – bu zaman xestenin dishleri sina biler ve ya xeste sizin barmaginizi dishleye biler. Qicolma tutmasi zamani xeste ushagi hec bir halda bir deqiqe de olsa nezaretsiz qoymaq olmaz! Qicolma tutmasindan sonra hemin shexs hekimler terefinden diqqetle muayine olunmalidir. Bezi hallarda onun xestexanaya yerleshdirilmesi de teleb oluna biler. Qicolma tutmasi olmush ushaqlarin valideyinleri, bezen bele hesab edirler ki, bundan sonra ushaqda epilepsiya xesteliyi inkishaf edecek. Bir sira tibbi statistik melumatlara esasen, qicolma tutmasi keciren ushaqlarin yalniz 2%-inde epilepsiya xesteliyi inkishaf edir. Lakin qicolma tutmasindan sonra ushaq mutleq nevropatoloq terefinden muayine  olunmalidir! Anarim.Az

Bash Sehife
Anarim.Az

Sayt Rehberliyi ile Elaqe

Saytdan Istifade Qaydalari

Anarim.Az 2oo4-2o18