Yad cismin teneffus yollarina dushmesi


Anarim.Az- in Tibbi Melumat Bolmesi: Yad cismin teneffus yollarina dushmesi Etrafli İlk tibbi yardim / 08.09.2011 / Baxish: 31743 Bu, esasen ushaqlarda olan problemdir. Yad cisim teneffus yollarinin istenilen sahesinde - burunda, qirtlaqda, traxeyada, bronxlarda, hetta ag ciyerde de ola biler. Yad cismin qirtlaq ve traxeyada olmasi en tehlukeli hal hesab edilir. Yad cismin teneffus yollarinin bu hisselerinde olmasi havanin ag ciyerlere daxil olmasini tamamile dayandira biler! Ushaga derhal muvafiq tibbi yardim gosterilmezse, o, helak ola biler! Bezi hallarda ushagin teneffus yollarina dushen yad cisim xeyli muddet erzinde (gunler, hefteler, hetta iller) ozunu hec bir elametle buruze vermeye biler. Bir muddet kecdikden sonra ise bu yad cisim ag ciyer qanaxmasi ve diger ciddi fesadlarin yaranmasina sebeb ola biler ki, onlari da yalniz cerrahi yolla mualice etmek olar. Ona gore de, hormetli valideynler, ushaginizi yad cismin teneffus yollarina dushmesi neticesinde yarana bilecek tehlukelerden xilas etmek ucun, sadece olaraq 3-4 yashinadek olan ushaqlara cox kicik oyuncaqlar, eshyalar ve qida mehsullarini (qoz, findiq ve diger lepeler, noxud ve s.) vermeyin, onlarin elleri cata bilen yerlere hec bir kicik eshyalar qoymayin, kicik ushaqlari her zaman nezaretiniz altinda saxlamaga calishin! Belelikle, yad cisim ushagin teneffus yoluna dushdukde, o bogulmaga bashlayir, qishqira bilmir, nefesi fishiltili olur, oskurmeye calishir, sifeti goyermeye bashlayir. Bu halda evde olanlardan birine ve ya qonshunuza “tecili yardim” cagirmagi xahish edin, ozunuz ise ona ilk tibbi yardim gostermeye bashlayin. Barmaqlarinizla ushagin bogazinda qalan eshyani tutmaga calishmayin - siz onu daha da derine iteleye bilersiniz. Ushagi celd hereketle bashi ashagi olmaqla cevirin ve topuqlarindan tutaraq yungulce (!) silkeleyin. Ekser hallarda bu zaman ilishmish yad cisim teneffus yolundan xarice cixir. Eger bu komek etmezse, ashagida qeyd edilen tedbirlere bashlamaq lazimdir. (Bu tedbirlere yalniz ushaq oskurmeye ve nefes almaga bilmediyi halda bashlayin!) 1 yashinadek olan ushaqlara ilk tibbi yardimin gosterilmesi: 1. “Tecili yardim” cagirin! 2. Ushagi uzu ashagi olmaqla qolunuzun uzerine uzadin. Qolunuzu o derecede ashagi salin ki, ushagin bashi onun govdesinden ashagida olsun. Serbest elinizin ovucu ile ushagin kurekleri arasindaki saheni 5 saniye erzinde 4 defe olmaqla doyecleyin. Sonra yad cismin xaric olub-olmadigini yoxlamaq ucun ushagin agzina baxin. 3. İlkin cehd netice vermezse, ushagi uzu yuxari olmaqla dizlerinizin uzerine uzadin. Bu zaman ushagin bashi onun govdesinden ashagida yerleshmelidir. Serbest elinizin 2 barmagini ushagin dosh gilelerinden bir az ashagida olmaqla dosh sumuyunun uzerine qoyun. Barmaqlarinizla ushagin dosh sumuyunu celd hereketle 5 saniye erzinde 4 defe ele sixin ki, her defe onun dosh sumuyu 1,5 – 2 sm ensin. Ushagin qarnini sixmayin! Bu hereketden sonra ushagin agzini yoxlayin - yad cisim gorunerse onu xaric etmek lazimdir. 4. Eger yad cisim gorunmezse, ushagi uzu ashagi olmaqla diger qolunuzun uzerine uzadib onun kureyine daha 4 defe doyecleyin. Bu iki usulu bir-birini evez etmekle (kureyine 4 defe doyeclemek, dosh sumuyunu 4 defe sixmaq) yad cisim xaric olanadek, hekim gelenedek ve ya ushaq hushunu itirenedek tekrarlayin. Ushaq hushunu itirerse, lazim olduqda ona suni teneffus vermeye bashlayin (bax, “Suni teneffus”). Eger dosh qefesi suni teneffus verilmesi zamani qalxmayirsa, ushagin bashinin veziyyetini deyisherek tekraren ag ciyerlere hava ufurmeye calishin (hava ufurmesini ehtiyatla aparmaq lazimdir – bele ki, ufurulen hava agiz boshlugu ve yanaqlar hecminden artiq olmamalidir). Eger yad cismi xaric etmek mumkun olmazsa, ushaga 2 defe nefes vermek, 4 defe kureyine doyeclemek, 4 defe dosh sumuyune tezyiq etmek (sixmaq) ve yeniden agiz boshluguna baxmaq lazimdir. Butun bu hereketler yad cisim teneffus yolundan xaric olunanadek ve ya hekim gelenedek davam etdirilmelidir. Komek etdiyiniz zaman tez-tez ushagin nebzini yoxlayin. Ushagin ureyi dayanibsa, ureyin xarici masajini bashlayin (bax, “Ureyin xarici masaji”). Bir qeder boyuk yash qrupunda olan ushaqlarda ve boyuklerde, teneffus yollarina yad cisim dushmesi zamani ilk tibbi yardim ferqli suretde aparilir: 1. İlk novbede “tecili yardim” cagirin! 2. Evvel zerercekeni uzu ashagi ve qarni budunuza soykenmekle, dizden bukulmush sol ayaginizin uzerine qoyun (bax shekile) ve kurekarasi nahiyesine bir nece zerbe endirin. 3. Bu usul komek etmediyi halda diger bir usul istifade olunur. Zerercekeni arxadan qucaqlayib  elinizin birini yumruq sheklinde sixin ve diger elinizle yumrugunuzu tutun. Yumrugunuzun bash barmagini zerercekenin gobeyi-nden bir qeder yuxari olmaqla qarinin ortasina (yeni dosh sumuyunden xeyli ashagida olmaqla) sixin. Dirseklerinizi one vererek, hereket istiqameti derine ve yuxari olmaqla, tez ve celd hereketlerle yumrugunuzla zerercekenin qarnina tezyiq edin. Zerercekenin qarnina tezyiq edilmesini yad cisim teneffus yolundan cixana qeder, hekim gelene qeder ve ya zererceken hushunu itirene qeder davam etdirmek lazimdir. 4. Zererceken hushunu itirerse, onun nefes alib-almamasini yoxlayin (onun dosh qefesinin hereket edib-etmemesine baxin). Eger teneffus olmazsa, ona suni teneffus vermeye bashlayin (bax, “Suni teneffus”). Eger suni teneffus vererken zerercekenin dosh qefesi hereket etmezse, onun bashinin veziyyetini deyisherek yeniden ona 2 defe suni teneffus verin. Sonra bash ve shehaded barmaginizla onun agzini acin. Eger zerercekenin bogazinda yad cisim oldugunu ve onu xaric etmeyin mumkun oldugunu gorursunuzse, onu xaric edin. Zerercekenin nefes alib-almamasini ve nebzini yoxlayin. Lazim oldugu halda urek ve teneffus uzre reanimasiya tedbirlerine (bax, “Ureyin xarici masaji”) bashlayin. Son neticede, hetta yad cismi zerercekenin teneffus yollarindan xaric ede bilseniz de, onu mutleq hekim muayinesinden kecirmek lazimdir. Anarim.Az

Bash Sehife
Anarim.Az

Sayt Rehberliyi ile Elaqe

Saytdan Istifade Qaydalari

Anarim.Az 2oo4-2o18