Anarim.Az teqdim edir
XİX esrde qadinlar gozel gorunmek ucun muxtelif usullardan istifade edirdiler, lakin hemin dovrde kosmetikanin terkibi bu gunle muqayisede xeyli tehlukeli idi. Elmi biliklerin kifayet qeder inkishaf etmemesi sebebinden bir cox zererli maddeler gundelik gozellik vasitesi kimi tetbiq olunurdu ve bu, ciddi saglamliq problemlerine yol acirdi.
En genish istifade olunan maddelerden biri arsen (mishyak) idi. İnsanlar bunun deriye parlaqliq verdiyini ve uz rengini yaxshilashdirdigini dushunurduler. Hetta bezi kosmetik mehsullarin terkibine elave edilirdi. Lakin arsen eslinde zeherli maddedir ve uzunmuddetli istifadesi zeherlenme, daxili orqanlarin zedelenmesi ve olum riski yaradirdi. Radium da hemin dovrde "faydali" hesab edilen maddelerden idi.
Radioaktiv olmasina baxmayaraq, onun esasinda uz kremleri, shampunlar ve sac uzadan vasiteler hazirlanirdi. İnsanlar onun bedene enerji verdiyini ve saglamligi yaxshilashdirdigini dushunurduler, lakin sonradan bu maddenin tehlukeli oldugu subut olundu.
Cive ise xususile deri xesteliklerinin mualicesinde istifade olunurdu. Bu madde qisa muddetde effekt verse de, orqanizmde toplanaraq sinir sistemine zerer verir, dishlerin tokulmesine ve agir xesteliklere sebeb olurdu. Buna baxmayaraq, uzun muddet kosmetik vasitelerin esas terkib hisselerinden biri olaraq qalirdi. Bundan elave, bezi mehsullarda kantaridin adli zeherli madde de istifade olunurdu. Bu madde deride qiciqlanma yaradaraq qan dovranini artirdigi ucun sac uzatma vasitelerinde tetbiq edilirdi. Lakin bu, ciddi yan tesirlere sebeb ola bilirdi.
Daha da tehlukeli usullardan biri saclarin temizlenmesi ucun benzinin istifade olunmasi idi. Bu madde "quru shampun" kimi tetbiq olunurdu, lakin cox tez alishan oldugu ucun yanginlara ve facieli hadiselere sebeb olurdu. XX esrin evvellerine dogru ise rentgen shualari ile epilyasiya populyarlashdi. Bu usul o dovrde rahat ve agrisiz hesab edilse de, sonradan melum oldu ki, bu cur prosedurlar deri yanigina, shishlere ve diger ciddi xesteliklere getirib cixarir.
XİX esrde gozellik namine istifade olunan bu usullarin bir coxu saglamliq ucun son derece tehlukeli idi. Bu tecrubeler gosterir ki, muasir kosmetika senayesinde tetbiq olunan tehlukesizlik standartlari mehz bele riskli kecmishin neticesinde formalashib.
Xedice Efqan / gencaile.az