SSRİ dovrunu goren her kes, yeqin ki, kicik ekranli ilk televizorlari, boyuk ve ses-kuylu soyuduculari ve yarimavtomat paltaryuyan mashinlari xatirlayir. Demek lazimdir ki, avtomobil kimi, o vaxtlar meishet texnikasi da sadece rahatliq deyil, hem de var-dovlet gostericisi ve coxlari ucun arzu obyekti idi.
Televizorlarin qiymeti ne qeder idi, SSRİ-de soyuducu ve diger meishet texnikasi neceye basha gelirdi?
Qaynarinfo "Unian"a istinaden qiymetleri teqdim edir:
1980-ci ilde SSRİ-de televizor neceye idi ve birincisi ne vaxt yarandi?
Sovet İttifaqinda ilk 20 televizor hele 1932-ci ilde peyda olmushdu - onlari Leninqradin "Komintern" zavodu istehsal etmishdi (ekrani cemi 3-un 4-e sm idi). Aydindir ki, siravi sovet vetendashinin bele bir yeniliyi almaga imkani catmazdi. Televizorlarin kutlevi istehsalina muharibeden sonra bashlanildi - o zaman "KVN-49" modelinin seriyali istehsalina start verildi. 1960-ci illerde ag-qara televizorun qiymeti 900-den 1200 rubla qeder deyishirdi (pul islahatindan evvel orta ayliq emekhaqqi 600-800 rubl idi).
İslahatdan sonra "Rekord" televizoru kutlevi shekilde istehsal olunmaga bashlayanda qiymeti deyishdi: evvelce 450 rubl mueyyen edildi, 1966-ci ilde ise 212 rubla dushdu (maashin 80-100 rubl oldugu vaxtda). Ele hemin dovrde ilk rengli "Rubin" televizorlari da cixdi. Bu, artiq her kesin eli catmayan esl debdebe idi - onun ucun texminen 1000 rubl odemek lazim gelirdi.
SSRİ-de soyuducu, tozsoran ve paltaryuyan mashin neceye idi?
İttifaqda soyuducularin ishlenib hazirlanmasina da muharibeden evvel bashlanilmishdi, lakin kutlevi istehsal yalniz muharibeden sonra mumkun oldu. 1950-ci illerin evvellerinde bazarda "ZİS-Moskva" markali 3 yuz eded soyuducu peyda oldu, sonradan onlar Saratov ve Muromda da istehsal edilmeye bashlandi.
Diger populyar model "Saratov" soyuducusu idi. Evvelce onun qiymeti texminen 1,5 min rubl (islahatdan evvel), islahatdan sonra ise 150 rubl civarinda idi (maash o vaxt 80-100 rubl idi). Sanki pul yigib almaq mumkun gorunurdu, lakin meselen, 1962-ci ilde sovet ailelerinin cemi 5%-den az hissesinin soyuducusu var idi.
Cemi 10 ilden sonra veziyyet yaxshilashdi - artiq vetendashlarin 34%-nin metbexinde soyuducu var idi. En populyar modeller "ZİL-Moskva" ve "Minsk" idi. Eger 1970-ci ilde soyuducunun qiymetinden danishsaq, ilk modellerle muqayisede o bahalashmishdi - qiymeti 330-370 rubl teshkil edirdi (maash 120-150 rubl oldugu halda).
Diger meishet texnikasi da ucuz deyildi - ozunuz muhakime edin:
• 1950-ci illerde paltaryuyan mashinin qiymeti - 600 rubl (bu, orta ayliq maash idi);
• 1960-ci illerde tozsoranin qiymeti (islahatdan sonra) 40-50 rubl idi - maash 80-110 rubl olanda.
1970-ci illerde sheher ailelerinin texminen 64%-inde paltaryuyan mashin, cemi 16%-inde ise tozsoran var idi.
SSRİ-de telefon neceye idi ve maqnitofon ucun ne qeder isteyirdiler?
Evvelce İttifaqda reproduktorlar (radio karnaylari) var idi. Onlarin kutlevi istehsalina 1920-ci illerde Moskva, Leninqrad, Nijni Novqorod ve Xarkovda bashlanilmishdi. Oten esrin 30-cu illerinde bir cox sheher menzillerinde qara "boshqab" - "Rekord" reproduktoru ve ya onun analoquna rast gelmek olardi. Onlarin qiymeti evvelce 20 rubl idi, sonra ise 7 rubla qeder dushdu.
1940-ci illerde "boshqablari" radioqebulediciler evez etdi - "xalq" qebuledicisi olan "Moskvic-V" istehsal olunana qeder onlar dehshetli derecede baha idi. Onun qiymeti maashin 700 rubl oldugu vaxtda 180-den 212 rubla qeder deyishirdi.
Maqnitofonlarin istehsalina da muharibeden evvel bashlanilmishdi. Lakin satishda birinciler yalniz 1940-ci illerde peyda oldu - Kiyevin "Dnepr" maqnitofonu buraxildi. Bununla bele, 1960-ci illerde en populyar ve en elcatan model kassetli (babinali) "Romantik" oldu. Onun qiymeti 160 rubl civarinda idi (maash 90 rubl olanda). Daha bahali olanlar ucun artiq 200 rubl isteyirdiler.
Stasionar telefonlara gelince (İttifaqda bashqasi yox idi), bele bir diskli aparati demek olar ki, her kes 20 rubla ala bilerdi. Ustelik ayliq 2 rubl 50 qepik abune haqqi odemekle "istediyin qeder zeng et" imkani var idi. Beli, bunlar hamisi xirda xercler idi, lakin sovet dovrunde eve telefon xetti cekdirmek esl problem idi - insanlar bunun ucun de, "Jiquli" avtomobili kimi, illerle novbede dayanirdilar.
Telegramda izleyin