
Meshhur qedim yunan stoiki Xrisipp (e.e. 279-206) 73 yashinda nadir bir hadise neticesinde - gulmekden dunyasini deyishib.
Anarim.Az xeber verir ki, bu barede tarixci Diogen Laertiy yazir ve filosofun olumune dair bir nece versiya aciqlayib.
Xrisipp Kilikiyanin Soli sheherinden idi. Genclik illerinde Afinaya kocerek stoik filosof Kleantin shagirdi oldu. Muelliminin olumunden sonra stoik mektebine rehberlik etdi ve Kitionlu Zenonun esas doktrinalarini inkishaf etdirerek "Stoizmin ikinci qurucusu" titulunu qazandi.
Versiyalardan birine gore, Xrisippin olumu ziyafetden sonra bash verib. O, durulashdirilmamish (qati) sherab icib. Daha meshhur olan diger hekayede ise deyilir ki, o, bir eshsheyin encir yediyini gorub ve bele deyib: "İndi eshsheye temiz sherab verin ki, enciri icib kecirsin!" - bundan sonra ise gulmekden olub. Diogen Laertiy qeyd edir ki, filosof "cox gulduyune gore oldu".
Xrisippin qardashi oglu Aristokreon onun sherefine Afinanin en boyuk nekropolu olan Keramikosda heykel ucaldib. Stoik mektebinin rehberi vezifesinde onu Tarsli Zenon adli shagirdi evez edib. Gulmekden olum cox nadir haldir ve adeten ureye ve ya teneffus yollarina heddinden artiq yuk dushmesi ile bagli olur. Guclu gulush infarkti, bogulmani, astmanin agirlashmasini ve ya beynin damarlarinda problemleri yarada biler.
Xrisippin olum hekayesi tek numune deyil. E.e. V esrde yunan ressami Zevksisin de oz ishini gorub gulmekden olduyu iddia olunur. Muasir dovrde de gulmekden olen insanlar olub. Meselen, 2003-cu ilde taylandli dondurma saticisi ve 1989-cu ilde danimarkali Ole Bentzen.
Gulush ozu nadir hallarda olumun birbasha sebebi olsa da, urek, damar ve ya teneffus sistemi problemleri olan insanlar ucun tetikleyici faktor ola biler.(Lent.az)
Telegramda izleyin