ABSh-de 11 sentyabr 2001-ci il terror aktinin uzerinden 25 il kecib, lakin hucumlarin saglamliga tesirleri hele de tam olaraq arashdirilmayib. Dunya Ticaret Merkezinin yaxinliginda yashayan ve ya mektebe geden texminen 25 000 ushaq hucumlardan sonra yaranan zeherli toz buluduna meruz qalib. O dovrde herterefli tedqiqatlardan kenarda qalan "11 sentyabr ushaqlari" iller sonra xercengden urek-damar xesteliklerine qeder uzunmuddetli saglamliq problemleri ile bagli genishmiqyasli arashdirmaya daxil edilecek.

Oxu.Az-in xeberine gore, bu barede "Reuters" neshri yazib.

11 sentyabr 2001-ci ilde qacirilan teyyareler Nyu-Yorkdaki Dunya Ticaret Merkezinin qullelerine cirpildiqdan sonra Ashagi Manhetteni boyuk bir toz ve tustu buludu buruyub. O dovrde erazide texminen 25 000 ushaq yashayirdi ve ya mektebe gedirdi. Bunlarin arasinda korpe ushaqlar ve hucum zamani hele ana betninde olanlar da var idi. Ekiz qullelerin cokmesinden sonra havaya yayilan tozun terkibinde toz halina salinmish beton, shushe lif, asbest ve muxtelif cirklendiriciler var idi.

Hucumdan sonra ushaqlar gunler ve hefteler erzinde bu maddelere meruz qalsalar da, hokumet terefinden maliyyeleshdirilen uzunmuddetli saglamliq tedqiqatlari esasen ilk mudaxile edenler qruplari ve boyukleri ehate edirdi.

Buna gore de hucum zamani ushaq olanlarin sonraki yashlarinda uzleshe bilecekleri saglamliq problemleri ile bagli ehemiyyetli elmi melumat boshlugu ortaya cixib.

Hazirda ushaq yashda hucuma meruz qalanlarin bezileri 30-40 yashlarindadirlar.

Alimlerin fikrince, xususile xerceng, urek-damar xestelikleri ve reproduktiv saglamliq problemleri kimi iller sonra ortaya cixa bilecek xesteliklerin 11 sentyabrdaki zeherli maddelere meruz qalma ile elaqesinin olub-olmadigi arashdirilmalidir.

Tedqiqata hucum zamani 21 yashinda ve ya daha kicik olan, ya da ana betninde olan ve Manhettenin 14-cu kucesinin cenubunda ve ya Bruklinde yashayan shexsler daxil edilecekler. Neticelerin qarshilashdirilmasi meqsedile hucumun tesirlerine meruz qalmayan oxshar yash qruplarindan olan shexsler de arashdirilacaq.

Qeyd edilir ki, 11 sentyabr hadiselerinin saglamliga tesiri yalniz hucum zamani ushaq olanlarla mehdudlashmir. Umumdunya Ticaret Merkezinin Sehiyye Proqrami hazirda hucum zonasinda olan, xilasetme ve dagintilarin temizlenmesi ishlerinde ishtirak eden 150 000-den cox insana sehiyye xidmetleri gosterir. Proqram cercivesinde Dunya Ticaret Merkezi ile elaqeli texminen 85 000 saglamliq problemi sertifikatlashdirilir ki, bunlarin texminen 30 faizinin xercengle elaqeli oldugu bildirilir. Proqram terefinden izlenilen 9000-den cox insan da 11 sentyabr hadiselerinden beri vefat edib ve selahiyyetliler, hucumun butun bu olumlerde ne derecede rol oynadigini mueyyen etmeyin mumkun olmadigini vurgulayirlar.

Telegramda izleyin