Bu gun birinci sinif shagirdlerinin bele repetitor yanina gonderilmesi valideynler arasinda muzakire doguran meselelerdendir. Ushaqlarin hele mektebe yeni bashladigi, oxumaq ve yazmaq verdishlerine yiyelendiyi bir dovrde elave derslere celb olunmasi onlarin tehsil yukunu artirir. Bezi valideynler ovladlarinin derslerden geri qalmamasi ve daha yaxshi netice gostermesi ucun repetitor desteyine ehtiyac duydugunu dushunur.

Diger terefden, bu yashda ushaqlarin mektebden sonra da ders yuku altinda qalmasi, oyun ve istirahet vaxtinin mehdudlashmasi onlarin psixoloji ve fiziki inkishafina menfi tesir gostere biler. Bes birinci sinif shagirdinin repetitor yanina getmesi ne derecede dogrudur ve bu, tehsildeki hansi boshluqlardan xeber verir?




Movzu ile bagli tehsil eksperti Elmusa Atamaliyev Anarim.Az aciqlamasinda bildirdi ki, son iller ibtidai sinif shagirdlerinin bele mektebdenkenar hazirliga, repetitor yanina getmesine daha cox rast gelinir. Eslinde, bu tendensiya dushundurucudur. Cunki ibtidai tehsil ushagin gelecek tehsil heyatinin temel merhelesidir ve shagird bu dovrde esas bilik ve bacariqlari mektebde menimsemelidir. Eger ushaq artiq 1-ci, 2-ci sinifden elave hazirliga ehtiyac duyursa, burada diqqet yetirilmeli bir nece meqam var. İlk novbede, bunun sebebini yalniz ders yukunun coxlugunda axtarmaq duzgun olmazdi. Burada bir nece amil ust-uste dushur. Bezi hallarda tedris proqraminin mezmunu ve derslerin tempi ushaqlarin yash xususiyyetlerine uygun olaraq menimsemede cetinlik yarada bilir. Her bir shagirdin oyrenme sureti, qavrama qabiliyyeti ve ferdi ehtiyaclari eyni deyil. Muellim mueyyen movzunu sinifde izah etse de, butun shagirdlerin hemin movzunu eyni seviyyede menimsemesi mumkun olmur. Sinifde ferdi yanashma ve elave izah ucun kifayet qeder vaxt olmadiqda valideynler cixish yolunu repetitorda gorurler.

Diger muhum sebeb valideynlerin narahatligi ve yuksek gozlentileridir. Bezi valideynler ovladlarinin sinif yoldashlarindan geri qalmasini istemir, yuksek qiymet almasini ve butun fenleri mukemmel bilmesini isteyirler. Neticede ushaq mektebde kecdiyi derslerle kifayetlenmeyerek evde de elave tapshiriqlar yerine yetirmeli olur. Bezen ise ushagin real ehtiyaci olmadigi halda bele, valideynler diger shagirdlerin repetitor yanina getmesini esas goturerek eyni addimi atirlar. Belelikle, repetitor hazirligi ehtiyacdan daha cox bir nov zeruret kimi qebul edilmeye bashlayir.

Diger terefden, ibtidai siniflerde oxu, yazi, riyazi tefekkur ve mentiqi dushunme bacariqlarinin duzgun formalashmamasi sonraki merhelelerde ciddi cetinlikler yarada biler. Meselen, shagird ibtidai sinifde riyazi emeliyyatlarin mentiqini tam menimsemirse, yuxari siniflerde daha murekkeb movzulari oyrenmekde cetinlik cekecek. Valideynler de bu boshluqlari aradan qaldirmaq ucun elave muellime muraciet edirler.

Men hesab edirem ki, burada esas mesele ushaqlari daha cox ders oxutmaq deyil, onlara mektebde verilen biliklerin keyfiyyetli shekilde menimsedilmesidir. İbtidai sinif shagirdinin mektebden sonra saatlarla elave hazirliga celb edilmesi onun hem istirahetine, hem de psixoloji veziyyetine menfi tesir gostere biler. Bu yash dovrunde ushagin oyun, unsiyyet, idman ve asude vaxt ehtiyaci da nezere alinmalidir. Tehsil yalniz ders ve qiymetden ibaret deyil. Problemin helli ucun ilk novbede mektebdaxili tedrisin keyfiyyetine diqqet artirilmali, movzunu menimsemekde cetinlik ceken shagirdlerle ferdi ve elave ish aparilmalidir. Muellimler shagirdlerin bilik seviyyesini vaxtinda mueyyen etmeli, valideynler ise her hansi cetinlik yaranan kimi repetitora muraciet etmek evezine, evvelce problemin sebebini aydinlashdirmalidirlar.

Repetitor hazirligi ozluyunde yanlish deyil. Eger shagirdin mueyyen fenn uzre real bilik boshlugu varsa, elave meshgeleler faydali ola biler. Ancaq bunun ibtidai sinifden butun ushaqlar ucun mecburi ve ya qacilmaz bir merheleye cevrilmesi duzgun yanashma deyil. Mektebin esas vezifesi ushaga bilik vermek, oyrenme bacarigi formalashdirmaq ve onu novbeti tehsil pillesine hazirlamaqdir. Valideynin elave muellim axtarmaga ehtiyac duymadigi tehsil muhiti yaratmaq ise sistemin qarshisinda duran esas vezifelerden biri olmalidir.

Muellif: İlkin Memmedkerimov

Telegramda izleyin